Μία αξιόλογη προσπάθεια, η οποία φαίνεται ότι έγινε από ανθρώπους με μεράκι και αγάπη για τον τόπο τους και την ιστορία τους, εντοπίσαμε και σας παρουσιάζουμε στη σελίδα μας με τον τίτλο "Η Ιστορία της Χίου και τα Μεσαιωνικά Χωριά της". Πρόκειται για ένα DVD με την ιστορία του νησιού, το οποίο μάλιστα πωλείται. Περισσότερες πληροφορίες θα βρείτε στη διεύθυνση http://www.chioshistory.gr/ Αναδημοσιεύουμε την Ιστορία της Καταστροφής της Χίου (30 Μαρτίου 1822), δίνοντάς σας δείγμα ιστορικής γραφής από ανθρώπους που ναι μεν αγαπούν τον τόπο και την ιστορία τους, όμως δεν διέπονται από εθνικιστικές εξάρσεις και φανατισμούς.
Θοδωρής Τομαράς
Φιλόλογος - Φροντιστής
Το 1818 ο Παντιάς Ροδοκανάκης και ο Νικόλαος Μυλωνάς αποτάθηκαν στο Δημήτριο Υψηλάντη για την απελευθέρωση του νησιού από τους Τούρκους. Ζήτησαν έτσι ναυτική βοήθεια από τις Σπέτσες , την Ύδρα και τα Ψαρά, που συμφώνησαν με την ιδέα απελευθέρωσης του νησιού. Μεγάλη μερίδα όμως Χιωτών διαφωνούσαν με την ιδέα του ξεσηκωμού, λόγω των προνομίων που κατείχαν στο νησί.
Στις 27 Απριλίου 1821 ο Υδραίος Ιάκωβος Τομπάζης φτάνει στη Χίο με 25 πλοία με σκοπό να παρακινήσει τους Χιώτες να εξεγερθούν κατά των Τούρκων. Στέλνει κάποιον ψαριανό να μεταφέρει το μήνυμα της επανάστασης στην ύπαιθρο και στα χωριά , γιατί γνώριζε την αντίθετη στάση των προκρίτων και των κατοίκων της πόλης. Τρεις Δημογέροντες πήγαν «στου πασά τη βρύση» και επικοινώνησαν μαζί του κρυφά. Εξήγησαν τους λόγους που δεν μπορούσαν να δώσουν βοήθεια, επειδή ο περισσότερος πληθυσμός ήταν άοπλος , άπειρος και απροετοίμαστος. Επίσης του εξήγησαν ότι οι επιπτώσεις στον πληθυσμό των Ελλήνων κατοίκων της Χίου , όπως και των άλλων Χιωτών που είχαν εγκατασταθεί εκτός του νησιού(Κωνσταντινούπολη, Σμύρνη), θα ήταν τραγικές. Έτσι παρακάλεσαν τον Τομπάζη να φύγει από το νησί. Μετά από 3 μέρες ο στόλος εγκατέλειψε άπρακτος το νησί.